مقدمه
از قواعد فقهی كه در قسمی از احكام شرعی نسبت به غیرمسلمان مطرح است ، ((قاعده جب )) است . به فرض بیان می شود، اگر كافر مسلمان شود، قضاء عباداتی كه در حال كفر به جانیاورده همچون نماز و روزه ، پرداخت زكات ، اجراء حدود و مجازات نسبت به تخلفات دوران كفر از او ساقط می گردد و مورد مواخذه...
فروعات بدل حیلوله
آنچه در این بحث پس از ادلؤ بدل حیلوله اهمیت دارد فروعات فراوانی است كه بر بدل حیلوله مترتب میشود و دارای آثار زیاد فقهی میباشد. دراین بخش بعضی از فروعات مهم مورد رسیدگی قرار میگیرد:
1.الزام به پذیرش بدل
ازجمله فروعات مورد توجه فقها در قاعده بدل حیلوله این است كه آیا...
محمد رحمانی
ازجمله قواعد فقهی مربوط به ضمان قهری(مسوءولیت مدنی)1 بدل حیلوله است. این قاعده همانند دیگر قواعد فقهیِ بخش ضمان ها در تأمین حقوق، امنیت و سالم سازی روابط اقتصادی نقش بسزایی دارد. دراین زمینه به برخی از پرسش هایی كه پاسخ آنها در گروبحث و تحقیق از این قاعده است اشاره خواهد شد.
این...
اكراه به قتل مجوز قتل نیست
نظر مشهور و بلكه اجماعی فقها و نیز مضمون برخی روایات آن است كه موضوع قتل از حكم اكراه استثنا می*شود. بنابراین با وجود اكراه بر قتل، قتل به ناحق روا و مباح نمی*شود و مباشر مكرَه در صورتی كه بالغ و عاقل باشد قصاص می*شود (شهید اول، 10/27 و 28). چنانكه شیخ انصاری ـ...
حمیده عبداللهی علی بیك
اكراه در لغت و در اصطلاح وادار كردن كسی بر كاری، از روی اجبار است. با وجود هفت شرط، اكراه محقق می شود. در اكراه بر محرمات، ملاك، عجز از تخلص از تهدید مكرَه و دفع ضرر است و مجرد ادعای اكراه از مجرم پذیرفته می شود ولی در معاملات فقط با عدم رضایت، اكراه صادق است و ملاك...
دكتر مصطفى محقق داماد
چكیده
قاعده «قبح عقاب بلابیان» از قواعد مسلم نزد فقیهان و اصولیان به شمار مىرود. این قاعده با «اصل قانونى بودن مجازات» در حقوق معاصر قابل مقایسه است.
در این نوشتار ضمن بیان مفاد قاعده قبح عقاب بلابیان، مستندات فقهى آن مورد بررسى قرارگرفته است، آن گاه مجارى این قاعده...
حال كه ملاك عروض شبهه و مخاطب قاعده معین شد، دلالت قاعده تحلیل میشود.
5. دلالت قاعـده :
مقصود از شبهات در حدیث چیست؟ آیا مقصود جهل است؟ نسبت آن با شك و ظن چیست؟دیگر اینكه آیا مختص شبهات موضوعیه است یا شامل شبهات حكمیه نیز میشود؟ آیا شبهه، عمد،خطا، اكراه و اضطرار را نیز در بر دارد؟...
فیروز محمودی*
مقدمه تحقق عدالت كیفری بیش از آنكه مرهون حقوق كیفری ماهوی؛ یعنی جرم انگاری و اعمال عقوبت، باشد، وامدار و وابستة حقوق كیفری شكلی؛ یعنی آیین رسیدگی و دادرسی عادلانه و متضمن صیانت از حقوق انسان و جامعه، است. پاسداری از حقوق متهمی كه در فرایند دادرسی برچسب مجرمانه به او زده شده،...
3 - عقل : یكى از ادله ومنابع اجتهاد، عقل سلیم است. وبى گمان عقل حكم مىكند بر این كه، ارتكاب حرام به منظور حفظ مصلحت بزرگتر، جایز بلكه لازم است. وحفظ جان هم از مصالح بزرگى است كه ارتكاب بسیارى از محرمات در مقایسه با ارزش جان كوچك مىنماید. بنابر این هرگاه كسى به خاطر درمان ویا مانند آن...
از جمله قواعدى كه در استنباط واجتهاد احكام فقهى نقشبه سزایى دارد، قاعده «كل حرام مضطر الیه، فهو حلال» مىباشد. این قاعده كه با نام قاعده اضطرار شهرت یافته، از قواعد كاربردى واساسى فقه، به شمار مىآید وتاثیر وكارایى آن در جاى جاى فقه، به چشم مىخورد. به ویژه در حل مشكلات ومعضلات مباحث...